«ما قال»، «من قال»

محمد توکلی
نقل است که حضرت امیر (ع) فرمودهاند: «انظر الی ما قال و لا تنظر الی من قال» (بنگر که چه گفته میشود نه این که چه کسی میگوید). این توصیه امام اول شیعیان نکتهای است که برای اجرایی کردن آن در جهان سیاست میبایست بیش و پیش از هر کاری حب و بغضهای مرسوم جناحی را به کناری نهیم و بپذیریم که همهی حق پیش ما نیست و ممکن است فردی که از نگاه ما مظهر «شر مطلق و باطل» است هم در موضوعی سخن حق و درستی را مطرح کند. چنین روحیهای مخصوصا در یک دهه اخیر همچون گوهری کمیاب شده است. دورهای که در آن عدهای حتی رقابت سیاسی درون نظام را به جنگ حق و باطل تعبیر میکنند و در هر دوره از انتخابات صحرای کربلا را به تصویر میکشند و گروهی را اصحاب حسین (ع) معرفی کرده و رقبا را شمر و یزید میخوانند. در چند روز اخیر هم بار دیگر شاهد دو مصداق بودیم که بار دیگر فاصله سیاسیونی که مدعی عدل علوی هستند را از کلام و نگاه آن امام بزرگوار نشان داد.

مصداق اول، واکنشها به گفتههای رییسجمهور روحانی در خصوص نقش مردم در حکومت بود. افرادی این سخن را تنها به دلیل آن که از سوی رقیب سیاسی شان مطرح شده است برنتافته و در نقد آن بیانیههای غلاظ و شدادی را منتشر کردند. اقلیتی تندرو نیز شروع به هتاکیهای مجازی علیه منتخب اکثریت کرده و مجتهد منتخب اکثریت را به کج فهمی در امر دین متهم کردند. با نگاهی به آن چه روحانی گفته است میتوان متوجه شد که سخن رییسجمهور دقیقا منطبق بر نگاه رهبری فقید و امروز نظام در این موضوع است و مشخص نیست که تندروهایی که در ظاهر مدعی ولایت مداری هستند به چه دلیل برای مطرح شدن سخنان رهبران نظام از سوی رییسجمهور این گونه بر آشفته شده اند. شاید بتوان دلیل این برآشتفتگی را در توجه بیش از حد به «من قال» به جای «ما قال» دانست.

مصداق دیگری که در چند روز اخیر سروصدای بسیاری هم به وجود آورده است انتقاد رییسجمهور از به انحراف کشیده شدن اجرای اصل44 بوده است. روحانی با کنایه از «دولت با تفنگ» یاد کرد که به جای بخش خصوصی واقعی در اقتصاد حضور دارد و البته در کنارش هم از وزرای بدقول خود نیز انتقاد کرد که همچنان از شرکتهای دولتی دل نمیکنند و بر سر راه واگذاریها به بخش خصوص سنگاندازی کرده اند. این سخنان با نقدهایی از سوی فرماندهان نظامی و برخی سیاسیون اصولگرا مواجه شد. واقعیت آن است که چهره هایی مانند احمد توکلی، محمدرضا باهنر، الیاس نادران، غلامرضا مصباحی مقدم و. . . که از چهرههای شناخته شده اصولگرایان هستند بارها در خصوص اجرای انحرافی اصل44 نقدهایی را مطرح کردهاند و اتفاقا میتوان در بین نقدهایشان انتقاد از واگذاری شرکتها و کارخانجات دولتی به نهادهای نظامی را هم یافت.

حال سوال این است که چرا این حضرات، امروز که رییسجمهور همان سخن و دغدغه آنان را با زبانی صریح مطرح کرده است سکوت کرده و سخنی در حمایت از گفتههای روحانی بر زبان نمیآورند؟! در این مصداق هم میتوان بی توجهی به کلام مولا علی (ع) را پیدا کرد. آقایان اصولگرا تنها به واسطه آن که حتی پس از اتمام روزهای انتخابات هم خود را در رقابت با گوینده این سخنان میپندارند سکوت راترجیح دادهاند حتی در شرایطی که «ما قال» همان سخنی است که همین افراد به آن کاملا باور دارند.